Przejdź do treści głównej
Kontrast
Czcionka
aktualności

Pałac Brühla w Warszawie – książka o rokokowej perle Warszawy

Dostępna jest już publikacja naukowa „Pałac Brühla w Warszawie” autorstwa dr Aliny Barczyk, wydana dzięki współpracy Zamku Królewskiego w Warszawie ze spółką Pałac Saski. To pierwsze całościowe ujęcie historii tej warszawskiej rezydencji położonej w bezpośrednim sąsiedztwie Ogrodu i Pałacu Saskiego. Bogato ilustrowane karty książki zawierają pełny opis dziejów pałacu: od jego początków jako okazałej rezydencji Jerzego Ossolińskiego, po ostatnie przekształcenia architektoniczne na potrzeby reprezentacyjnej siedziby Ministerstwa Spraw Zagranicznych II RP.

Pałac Brühla w Warszawie, książka w twardej oprawie. Książka leży okładką do góry na ozdobnej, okrągłej macie na drewnianym blacie.
Książka „Pałac Brühla w Warszawie”. Fot. T. Tołłoczko/Pałac Saski

Pałac Ossolińskich, Sandomierski, Brühla…

Publikacja zbiega się z w czasie z nowym sezonem prac archeologicznych na terenie dawnego Pałacu Brühla, czyli przy północno-zachodnim narożniku stołecznego Placu Piłsudskiego. Śledzących postępy prowadzonych właśnie badań mogą w szczególności zaintrygować skrupulatne opisy i reprodukcje planów architektonicznych budynku z czasów jego powstania na zamówienie kanclerza wielkiego koronnego Jerzego Ossolińskiego. Publikacja przybliża też barwną postać samego fundatora, dyplomaty i mecenasa sztuki. Równie przydatne dla architektonicznej analizy okażą się reprodukcje planów przebudowy magnackiej rezydencji na potrzeby Henryka Brühla – z wyraźnie zaznaczonym dziedzińcem i oficynami, których kontur można wyczytać w dwudziestowiecznej odsłonie gmachu. To właśnie saski minister, którego nazwisko już na stałe przylgnęło do nazwy rezydencji, nadał gmachowi kształt zewnętrzny opisany później przez historyka sztuki Alfreda Lauterbacha słowami: „ani jeden pałac warszawski [oprócz Wilanowa] nie jest tak bogato ozdobiony rzeźbą”.

W równej mierze publikacja dostarcza pokaźny zasób informacji na temat ostatniej z adaptacji Pałacu Brühla, zrealizowanej tuż przed wybuchem II wojny światowej na potrzeby siedziby Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Opisano nie tylko same zmiany wprowadzone przez architekta Bohdana Pniewskiego, ale i ideową wymowę efektu jego prac przy przebudowie gmachu. Dociekliwych zainteresują również epizody mniej znanych, choć równie ważnych przemian w historii budynku, takich jak na przykład dostosowanie dawnej rezydencji do potrzeb Centralnego Urzędu Telegraficznego w XIX wieku.

Pałac Brühla w Warszawie, otwarta książka postawiona na ozdobnej, okrągłej macie na drewnianym blacie. Książka jest postawiona stronami do odbiorcy, by móc zobaczyć jej wnętrze. Za książką, po lewej stoi ceramiczny wazon z bukietem suszonych roślin. Po prawej, zza stołu wyłania się lampa na trójnogim stojaku.
„Pałac Brühla w Warszawie” – nowa książka o perle architektury rezydencjonalnej Warszawy. Fot. T. Tołłoczko/Pałac Saski

Cała historia Pałacu Brühla w jednym miejscu

Kluczową wartością najnowszej pracy naukowej jest jej kompleksowe podejście do tematu. Choć nie brakuje wcześniejszych publikacji dotyczących budynku, zwykle skupiały się na wybranym epizodzie lub funkcji. Książka „Pałac Brühla w Warszawie” uwzględnia wszystkie etapy historii założenia, w tym najmniej analizowany dotychczas okres istnienia pałacu, czyli XIX wiek, gdy obiekt wielokrotnie zmieniał właścicieli, co wiązało się również z licznymi zmianami funkcji. Przedstawioną analizę oparto na rozbudowanej bibliografii, zawierającej nie tylko opracowania, ale i nieznane lub marginalizowane źródła rękopiśmienne, starodruki oraz przekazy ikonograficzne. Całość dopełnia prawie 180 kolorowych ilustracji, które zawierają materiały z krajowych i zagranicznych archiwów.

Publikacja dostępna jest w sklepie internetowym i stacjonarnym współwydawcy, Zamku Królewskiego w Warszawie.

aktualności

Pałac Brühla w Warszawie – książka o rokokowej perle Warszawy

Dostępna jest już publikacja naukowa „Pałac Brühla w Warszawie” autorstwa dr Aliny Barczyk, wydana dzięki współpracy Zamku Królewskiego w Warszawie ze spółką Pałac Saski. To pierwsze całościowe ujęcie historii tej warszawskiej rezydencji położonej w bezpośrednim sąsiedztwie Ogrodu i Pałacu Saskiego. Bogato ilustrowane karty książki zawierają pełny opis dziejów pałacu: od jego początków jako okazałej rezydencji Jerzego […]

Ochrona płazów podczas odbudowy Pałacu Saskiego

Trwające badania archeologiczne na terenie Pałacu Brühla w Warszawie wymagają przeprowadzenia skoordynowanych działań specjalistów różnych dziedzin. W trosce o zrównoważone użytkowanie oraz ochronę przyrody ożywionej w najbliższym otoczeniu prace archeologów poprzedziło ustawienie zapór herpetologicznych. Zastosowanie tego rozwiązania pozwoli płazom bezpieczniej pokonywać drogę w poszukiwaniu siedlisk. Staw w Ogrodzie Saskim Istniejący do schyłku 1944 r. Pałac […]
Ujęcie z góry człowieka w białym kasku i odblaskowej kamizelce z częściowo widocznym napisem "archeolog", trzymającego w ręku przy uchu słuchawkę będącą znaleziskiem, w tle wykop archeologiczny.

Nowy sezon archeologiczny: pierwsze znaleziska z Pałacu Brühla

W połowie marca 2026 r. na teren dawnego Pałacu Brühla powrócili archeolodzy. Już pierwsze dni badań przyniosły dobrze zachowane znaleziska, które poszerzają wiedzę o tym miejscu zarówno w wymiarze historycznym, jak i architektonicznym. Prace wykopaliskowe w centrum Warszawy obejmują obszar głównego korpusu pałacu, który został wysadzony przez niemieckiego okupanta w grudniu 1944 r., i potrwają […]
Łyżka koparki na żółtym wysięgniku zbliża się do usypiska ziemnego. W tle odsłonięte relikty zachodniej pierzei Placu Piłsudskiego, po prawej zadaszenie zabezpieczające zabytkowe relikty Pałacu Saskiego, na kolejnym planie hotel Sofitel oraz inne warszawskie budynki.

Teren Pałacu Brühla w rękach archeologów

16 marca 2026 r. rozpoczął się nowy sezon badań archeologicznych związanych z odbudową zachodniej pierzei Placu Piłsudskiego w Warszawie. Pozostałości murów Pałacu Brühla oraz wszelkie znajdujące się między nimi obiekty już niebawem ujrzą światło dzienne po raz pierwszy od momentu uprzątnięcia gruzów po II wojnie światowej. Archeologia a odbudowa W ślad za styczniowymi pracami związanymi […]

Konsultacje dotyczące funkcji odbudowanego Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla i kamienic przy ul. Królewskiej

Kolejne etapy inwestycji odbudowy zachodniej pierzei Pl. marsz. J. Piłsudskiego przebiegają wielotorowo. Kiedy archeolodzy wkraczają na dawny teren budynku głównego Pałacu Brühla, spółka Pałac Saski rozpoczyna kluczową fazę procesu przygotowywania projektu funkcjonalności odbudowywanego zespołu budynków. Po przeprowadzeniu wieloaspektowych analiz otoczenia oraz warsztatów foresightowych uruchamiamy na naszej stronie narzędzie, które pozwoli na zebranie jak najszerszego wachlarza opinii […]

Odbudowa zachodniej pierzei Pl. Piłsudskiego – podsumowanie 2025 roku

Kolejne prace przygotowawcze realizowane w ramach wieloetapowego procesu inwestycyjnego polegającego na odbudowie nieistniejącej od ponad 80 lat zachodniej pierzei Pl. marsz. J. Piłsudskiego w Warszawie wkraczają w nowe fazy. Teren prac jest już prawie w całości wygrodzony: obejmuje dziś przestrzeń, do której powrócą Pałace Saski i Brühla oraz trzy kamienice przy ul. Królewskiej, wyłączając jeszcze […]

Styczeń 2026: ruszają kolejne prace na Pl. Piłsudskiego

Rozpoczyna się nowy etap prac związanych z odbudową Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla oraz kamienic przy ul. Królewskiej w Warszawie. Teren, na którym do grudnia 1944 r. znajdował się Pałac Brühla, został ogrodzony i oczyszczony. To element przygotowań do prac archeologicznych, które zakończą prospekcję terenową, a ich obszar wyniesie ok. 8150 m2. Będą to pierwsze prace […]

Film dokumentalny: badania archeologiczne Pałacu Brühla

Badania archeologiczne towarzyszą wielu inwestycjom budowlanym, choć rzadko na tak wielką skalę, jak w przypadku prac na pl. marsz. J. Piłsudskiego w Warszawie. Niespodzianki, jak i żmudną codzienność pierwszego etapu archeologicznych eksploracji na terenie dawnego Pałacu Brühla pokazuje premierowy dokument. Zapraszamy do obejrzenia filmu „Z ruin Warszawy: Pałac Brühla”, który przybliża kilka stuleci dziejów międzywojennej […]
Ułożone na sobie ukośnie trzy tomy publikacji "Wspólne dziedzictwo polsko-saskie. Polonica w zbiorach rysunków architektonicznych z XVIII w. w Dreźnie" na tle lnianego materiału.

Nagroda KLIO dla publikacji z Pałacem Saskim w tle

Publikacja „Wspólne dziedzictwo polsko-saskie. Polonica w zbiorach rysunków architektonicznych z XVIII w. w Dreźnie” pod redakcją naukową profesorów Pawła Migasiewicza i Jakuba Sity otrzymała nagrodę KLIO w kategorii wydawniczej. Wyróżnione za jakość i formę wydawnictwo będące efektem współpracy Instytutu Sztuki PAN, Zamku Królewskiego w Warszawie, Instytutu Polonika oraz Pałac Saski sp. z o.o. ukazało się […]

Konkursy Chopinowskie: wystawa na pl. Piłsudskiego

Tej jesieni na odwiedzających pl. marsz. J. Piłsudskiego w Warszawie czeka wiele atrakcji. Na ogrodzeniu terenu odbudowy Pałacu Saskiego pojawiła się nowa wystawa podsumowująca blisko 100-letnią historię konkursów pianistycznych im. Fryderyka Chopina. To nie pierwszy pokaz w tej przestrzeni – od samego początku wydzielenia terenu inwestycji goszczono tu różnorodne wystawy za sprawą specjalnego systemu ekspozycyjnego. […]